Niksen: The Dutch lifestyle concept of doing nothing

man slaapt op bank shutterstock_380560429

Een media request van Sophia Gottfried van het Amerikaanse tijdschrift
TIME.
Of ik een paar vragen over niksen wil beantwoorden. Oh nee, alweer een journalist die meer wil weten over deze
oerhollandse trend van doing nothing. Ik heb er dubbele gevoelens over, maar beantwoord toch haar vragen.

Want hoewel Nederlanders juist totaal niet goed zijn in niksen, en we er ook geen niksen-filosofie op nahouden,
ben ik een warm voorstander van de kern van de boodschap: mensen zouden veel meer moeten niksen, luieren, lummelen,
lanterfanten, relaxen, vervelen en slapen. Die boodschap wil ‘de hele wereld’ ook graag horen, maar dan wel verpakt
in een trend1.

Niksen artikel screenshot

We staan te weinig ‘uit’

Al zijn we omringd door machines die ons helpen, we werken zo’n 70% harder dan een eeuw geleden. We staan constant ‘aan’.
We rennen van hot naar her, willen niks missen, zijn koortsachtig bezig onszelf te bewijzen. En daar voelen we ons goed bij.
Totdat het misgaat en we stomverbaasd zijn over stressklachten die maar niet overgaan.

Krijg je daar stressklachten van dan?

Het mechanisme hierachter is niet zo ingewikkeld: we vergeten voldoende te rusten en herstellen. Herstellen is niet
je e-mail checken, hardlopen, actief zijn op social media of naar een festival gaan. Wie echt uitrust, doet niks,
hoeft niks, denkt aan niks in het bijzonder.

Tijdens dat niksen geef je je lichaam de gelegenheid om bij te tanken. We rusten het meeste uit tijdens onze slaap.
Maar om ’s nachts goed te kunnen uitrusten, moeten we overdag ook voldoende herstelpauzes nemen. Anders is ons lichaam
te opgefokt om tot rust te komen2.

Voldoende herstellen is biologische noodzaak

Vergelijk het met je smartphone die je dagelijks moet opladen3. Die noodzaak delen we met alle organismen.
Dieren doen niets liever dan luieren en zoeken altijd naar de gemakkelijkste manier om dingen voor elkaar te krijgen.

Apen doen driekwart van de dag niets anders dan lummelen en rondhangen, en zelfs actieve dieren als mieren en kolibries
zijn het grootste deel van de dag niet in touw.

Luierende dieren

Er is niks mis met stress

Noch met hard werken of flink sporten. Daar zijn we voor gebouwd. Zolang we maar minstens evenveel herstellen.
In die zin is niksen de ultieme antidote tegen de overmaat aan stress waar we massaal onder lijden.

Dus veel meer luieren en lummelen

Lekker niksen: laten we er een Dutch trend van maken,
zoals TIME voorspelt.
Met de natuur als voorbeeld hebben we een goed excuus.

Wat ga jij doen dit weekend?
Niks… ik zie wel.
Aah ja, cool, ik ook.


Carolien Hamming

Geschreven door

Carolien Hamming

directeur van CSR-Centrum


Noten

  1. Zie bijvoorbeeld het artikel

    The Cognitive Activation Theory of Stress
    van Holger Ursin en Hege Eriksen.
  2. Lees ook:

    Nu even niet, over herstel en herstelstrategieën bij arbeid
    .